طالبان قانون امر به معروف را وارد نصاب دانشگاه‌ها می‌کنند

وزارت امر به معروف و نهی از منکر طالبان از گنجاندن قانون این وزارت در نصاب درسی دانشگاه‌های افغانستان خبر داده است. هم‌زمان، یک سیمینار درباره این قانون در یک دانشگاه خصوصی در کابل برگزار شده است.

اسلم باداریوال، سخنگوی وزارت امر به معروف طالبان، روز سه‌شنبه ۱۹ عقرب در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس از برگزاری این سیمینار خبر داد. به گفته او، استادان و دانشجویان درباره اهمیت قانون و نقش آن در آنچه «اصلاح جامعه» خوانده شده، گفت‌وگو کرده‌اند.

در پیام سخنگوی این وزارت، زمان آغاز تدریس رسمی، شمار دانشگاه‌های مشمول و چگونگی اجرای برنامه مشخص نشده است. ازاین‌رو، هنوز روشن نیست که تدریس قانون در همه دانشگاه‌ها آغاز شده یا اعلام وزارت در مرحله معرفی و برگزاری نشست‌های آموزشی قرار دارد.

قانون و دامنه اختیارات محتسبان

قانون امر به معروف و نهی از منکر طالبان در ۳۵ ماده و چهار فصل تنظیم شده و در جریده رسمی شماره ۱۴۵۲ انتشار یافته است. این قانون برای محتسبان وزارت امر به معروف صلاحیت‌های گسترده‌ای در نظارت بر رفتار و زندگی عمومی مردم در نظر می‌گیرد.

یوناما در گزارش ۱۰ آوریل ۲۰۲۵ خود، اجرای این قانون را در شش ماه نخست پس از توشیح آن بررسی کرد. بر اساس این گزارش، طالبان در ۲۸ ولایت از ۳۴ ولایت کمیته‌های تطبیق قانون ایجاد کرده و حدود سه‌هزار و ۳۰۰ محتسب را با اختیارات گسترده به کار گماشته بودند.

یوناما در همان گزارش از پیامدهای گسترده قانون بر زندگی اجتماعی و اقتصادی مردم، محدودشدن فضاهای شخصی و عمومی و دشوارترشدن دسترسی زنان و دختران به خدمات صحی، رفت‌وآمد و حضور در اماکن عمومی ابراز نگرانی کرده است.

دانشگاه؛ عرصه تازه اجرای سیاست‌ها

اگر قانون امر به معروف به‌صورت رسمی و سراسری وارد برنامه درسی دانشگاه‌ها شود، دامنه اجرای آن از نظارت بر زندگی روزمره به محتوای آموزش عالی نیز گسترش خواهد یافت. این تحول پرسش‌هایی درباره استقلال دانشگاه‌ها، آزادی علمی و امکان بررسی انتقادی قوانین و سیاست‌های طالبان مطرح می‌کند.

دانشگاه محل آموزش، پژوهش و گفت‌وگوی آزاد است. تبدیل مقررات یک گروه حاکم به محتوای درسی اجباری، بدون فراهم‌کردن امکان نقد و بررسی علمی، می‌تواند فضای دانشگاهی را محدودتر و آموزش عالی را به ابزار ترویج قرائت رسمی طالبان تبدیل کند.

نویسنده مطلب

بلخی روزنامه‌نگار، سردبیر، نویسنده

بلخی، نام مستعار وی است؛ روزنامه‌نگار و دانش‌آموخته روابط بین‌الملل که بیش از هجده سال در عرصه رسانه در افغانستان فعالیت داشته است. علاقه به روزنامه‌نگاری و باور به مسئولیت…

ادامه بیوگرافی و مطالب نویسنده ←