یونیسف: نیمی از دختران در برخی مناطق کودک‌همسرند

«یونیسف» می‌گوید در برخی مناطق افغانستان نیمی از دختران پیش از ۱۸ سالگی ازدواج می‌کنند. این نهاد سازمان ملل به مناسبت «روز جهانی دختر» خواستار پایان ازدواج کودکان شده و بار دیگر از طالبان خواسته است درهای مکتب را بالاتر از صنف ششم به روی دختران باز کنند.

«تاج‌الدین اویوالی»، نماینده یونیسف در افغانستان، یکشنبه، ۱۹ میزان، در اعلامیه‌ای از «کابل» گفت: «هر دختری سزاوار کودکی است؛ سزاوار آن است که بیاموزد، رشد کند، در امان باشد و فرصت ساختن آینده‌اش را داشته باشد.»

بر پایه «پیمایش شاخص‌های چندگانه افغانستان» در سال‌های ۲۰۲۲ و ۲۰۲۳، که یونیسف به آن استناد کرده، ۲۸.۷ درصد زنان ۲۰ تا ۲۴ ساله پیش از ۱۸ سالگی ازدواج کرده‌اند؛ یعنی نزدیک به سه زن از هر ده زن. این رقم در سراسر کشور یکسان نیست و در برخی مناطق به نیمی از دختران می‌رسد.

یونیسف می‌گوید ازدواج زودهنگام آموزش دختران را نیمه‌کاره می‌گذارد، فرصت‌های آینده‌شان را محدود می‌کند و آنان را بیشتر در معرض خشونت و انزوای اجتماعی قرار می‌دهد. به گفته این نهاد، خطرهای بارداری و زایمان نیز برای دختران کم‌سن بیشتر است؛ مرگ ناشی از بارداری از عوامل اصلی مرگ دختران ۱۵ تا ۱۹ ساله در افغانستان به شمار می‌رود.

اویوالی تأکید کرده است: «ازدواج کودکان سرنوشتی گریزناپذیر نیست.» یونیسف برای پیشگیری از آن سه راه را برشمرده است: گسترش دسترسی به آموزش، حمایت بیشتر از دخترانی که در معرض ازدواج زودهنگام‌اند و پشتیبانی از خانواده‌هایی که زیر فشار اقتصادی ممکن است به آن روی بیاورند.

این نهاد درخواست خود از طالبان برای بازگشایی مکتب‌های دخترانه را نیز تکرار کرده است. به گفته یونیسف، آموزش به‌تنهایی ازدواج کودکان را ریشه‌کن نمی‌کند، اما نگه داشتن دختران در مکتب «یکی از نیرومندترین راه‌های حمایت از حقوق آنان» است.

طالبان از زمان بازگشت به قدرت در اسد ۱۴۰۰، دختران را از رفتن به مکتب بالاتر از صنف ششم بازداشته‌اند و سپس دانشگاه‌ها را نیز به روی زنان بسته‌اند. افغانستان اکنون تنها کشوری است که آموزش متوسطه و عالی را برای دختران و زنان ممنوع کرده است.

هم‌زمان، وزارت امر به معروف طالبان می‌گوید در پنج ماه گذشته جلوی چند مورد ازدواج اجباری و زیر سن را گرفته است. به گزارش «آریانا نیوز»، «سیف‌الاسلام خیبر»، سخنگوی این وزارت، گفت از جمله از ازدواج دو دختر شش و هشت ساله در ولایت‌های «هلمند» و «ننگرهار» جلوگیری شده است. او ناآگاهی و رسم‌های زیان‌بار سنتی را از عوامل ازدواج کودکان دانست و از مردم خواست موارد ازدواج اجباری را گزارش دهند.

طالبان در قوس ۱۴۰۰ نیز با صدور فرمانی، ازدواج زنان بدون رضایت خودشان را ممنوع اعلام کرده بودند. فعالان حقوق زنان اما می‌گویند بسته ماندن مکتب‌ها، فقر گسترده و محدودیت دسترسی زنان به نهادهای عدلی، خانواده‌ها را بیش از پیش به سوی ازدواج زودهنگام دختران می‌راند.

یونیسف از خانواده‌ها، رهبران دینی و محلی، ارائه‌دهندگان خدمات و جامعه جهانی خواسته است برای پایان دادن به ازدواج کودکان با هم کار کنند. این نهاد می‌گوید در ۲۵ سال گذشته، سرمایه‌گذاری بر آموزش دختران، اصلاحات قانونی و برنامه‌های حمایت اجتماعی در جهان از نزدیک به ۶۸ میلیون ازدواج کودک جلوگیری کرده است.