فراخوان برای دفاع مشترک از حقوق کودکان افغانستان

یک فعال حقوق بشر پیشنهاد راه‌اندازی کمپاین «صدای مشترک برای کودکان بی‌صدای افغانستان» را برای مستندسازی وضعیت کودکان و تقویت دادخواهی بین‌المللی مطرح کرده است.

میلیون‌ها کودک در افغانستان با محرومیت از آموزش، سوءتغذیه، فقر و دسترسی محدود به خدمات صحی روبه‌رو هستند؛ وضعیتی که عبدالواحد رسولی، فعال حقوق بشر، را به پیشنهاد راه‌اندازی کمپاینی مشترک برای مستندسازی وضعیت کودکان و تقویت دادخواهی بین‌المللی واداشته است.

این ابتکار با عنوان «صدای مشترک برای کودکان بی‌صدای افغانستان» پیشنهاد شده و هدف آن گردهم‌آوردن فعالان حقوق بشر، مدافعان حقوق زنان و کودکان، پزشکان اطفال، متخصصان تغذیه و صحت عامه، روان‌شناسان، آموزگاران، پژوهشگران، نویسندگان، روزنامه‌نگاران و نمایندگان نهادهای مدنی است.

پیشنهاددهنده این کمپاین می‌گوید وضعیت کودکان افغانستان به توجه و همکاری گسترده‌تری نیاز دارد؛ زیرا مشکلات آنان تنها به محرومیت آموزشی محدود نمی‌شود و فقر، سوءتغذیه، خشونت، کار کودکان، بی‌جاشدگی و ازدواج زودهنگام نیز آینده آنان را تهدید می‌کند.

بحران آموزش و تغذیه کودکان

بر اساس گزارش مشترک یونسکو و یونیسف که چهارم نوامبر ۲۰۲۶ منتشر شد، ۵۳ درصد کودکان در سن آموزش ابتدایی بیرون از نظام آموزش عمومی رسمی قرار دارند. این رقم به معنای محرومیت از هر نوع آموزش نیست، بلکه مشخصاً به بیرون‌ماندن از آموزش رسمی عمومی اشاره دارد. همین گزارش می‌گوید بیش از ۲.۶ میلیون دختر از سال ۲۰۲۱ از آموزش متوسطه محروم مانده‌اند.

محرومیت دختران از آموزش متوسطه، افزون بر نقض حق آموزش، فرصت‌های آینده آنان را محدود می‌کند. ادامه این محدودیت‌ها مسئولیت طالبان را در قبال تضمین حق آموزش و دسترسی برابر دختران به فرصت‌های یادگیری برجسته می‌کند.

بحران تغذیه نیز ابعاد نگران‌کننده‌ای دارد. یونیسف در گزارش وضعیت بشردوستانه اوت ۲۰۲۶ اعلام کرد که حدود ۳.۷ میلیون کودک در افغانستان دچار لاغری ناشی از سوءتغذیه‌اند؛ از این میان، نزدیک به یک میلیون کودک با سوءتغذیه حاد شدید روبه‌رو هستند.

همچنین، برنامه اقدام بشردوستانه یونیسف برای سال ۲۰۲۶ شمار کودکان نیازمند کمک‌های بشردوستانه در افغانستان را ۱۱.۶ میلیون نفر برآورد کرده است. این آمار نشان می‌دهد که حمایت از کودکان به کمک‌های مقطعی محدود نمی‌شود و به خدمات پایدار آموزشی، صحی، تغذیه‌ای و حمایتی نیاز دارد.

محورهای پیشنهادی کمپاین

در فراخوان این ابتکار پیشنهاد شده است فعالیت‌ها از طریق شبکه‌های اجتماعی آغاز شود و سپس با برگزاری نشست تخصصی آنلاین در پلتفرم زوم و گفت‌وگوهای عمومی در ایکس اسپیس ادامه یابد. هدف آن است که متخصصان هر حوزه بر پایه دانش و تجربه خود درباره وضعیت کودکان گفت‌وگو و راهکارهای عملی ارائه کنند.

از جمله محورهای مورد نظر، محرومیت دختران از آموزش و پیامدهای آن، سوءتغذیه و تأثیر آن بر رشد جسمی و ذهنی، کمبود خدمات صحی، وضعیت کودکان بی‌جاشده و بازگشت‌کننده، کار و استثمار کودکان، خشونت، ازدواج زودهنگام و اجباری و آسیب‌های روانی و اجتماعی است.

در این طرح، از پزشکان و متخصصان تغذیه خواسته شده است ابعاد صحی و پیامدهای سوءتغذیه را بررسی کنند؛ کارشناسان حفاظت از کودکان و فعالان حقوق بشر نیز می‌توانند موارد نقض حقوق کودک و کاستی‌های سازوکارهای حمایتی را مستند سازند.

از آگاهی‌دهی تا دادخواهی بین‌المللی

بر اساس پیشنهاد مطرح‌شده، شرکت‌کنندگان می‌توانند مقاله‌های تحلیلی، گزارش‌های مستند، آمار معتبر و پیام‌های تصویری و ویدیویی تهیه و منتشر کنند. گردآوری این مواد می‌تواند زمینه تدوین بیانیه‌ای مشترک و ارائه پیشنهادهای عملی به سازمان ملل متحد، یونیسف، یونسکو و نهادهای مدافع حقوق بشر را فراهم کند.

با این حال، متن فراخوان از پیشنهاد راه‌اندازی کمپاین سخن می‌گوید و جزئیاتی درباره زمان آغاز، ساختار اجرایی، مسئولیت اعضا یا سازوکار پیگیری آن ارائه نمی‌کند. روشن‌شدن این موارد برای تبدیل ابتکار پیشنهادی به برنامه‌ای پایدار و قابل ارزیابی اهمیت دارد.

در شرایطی که محدودیت‌های آموزشی، به‌ویژه محرومیت دختران از آموزش متوسطه، ادامه دارد، مسئولیت تضمین حق آموزش و حمایت از کودکان بر عهده طالبان و نهادهای مسئول است. جامعه جهانی نیز باید کمک‌های بشردوستانه را با پیگیری حقوقی و پاسخ‌خواهی مؤثر درباره نقض حقوق کودکان همراه کند.

📢 وقتی صدای افغانستان خاموش شود، تاریخ خاموش می‌ماند…

خبرگزاری شانا؛ صدای افغانستان

ما را دنبال کنید:

هم‌رسانی این خبر: تلگرام واتس‌اپ فیسبوک ایکس
این مطلب را می‌پسندید؟ با پسند شما در «انتخاب مخاطبان» دیده می‌شود.
خبرها را زودتر از همه در تلگرام بخوانیدکانال رسمی خبرگزاری شانا؛ خبر فوری، گزارش و روایت مردمعضویت در کانال