قطعنامه «روز سیاه افغانستان» در پنجمین سالگرد سلطه طالبان

جنبش‌های اعتراضی، نهادهای مدنی، معترضان، زنان، مردان، جوانان، فعالان مدنی، مدافعان حقوق بشر و آزادی‌خواهان افغانستان به مناسبت پانزدهم آگست، موسوم به «روز سیاه افغانستان»، قطعنامه‌ای مشترک صادر کردند و پنج سال سلطه سرکوب، تبعیض، جنایت و آپارتاید جنسیتی طالبان را با شدیدترین عبارات محکوم کردند.

در این قطعنامه، پانزدهم آگست نه یک روز عادی، بلکه آغاز یکی از تاریک‌ترین فصل‌های تاریخ معاصر افغانستان توصیف شده است؛ روزی که به گفته امضاکنندگان، با بازگشت طالبان، موجی از کشتارهای هدفمند، بازداشت‌های خودسرانه، شکنجه‌های سیستماتیک، ناپدیدسازی‌های اجباری و زندان‌های غیرقانونی سراسر کشور را فراگرفت.

در این پنج سال، بر اساس این قطعنامه، میلیون‌ها زن و دختر از ابتدایی‌ترین حقوق انسانی خود محروم شده و از آموزش، کار و حضور اجتماعی به‌طور کامل یا گسترده منع شده‌اند. آزادی بیان نیز به‌طور خشونت‌آمیز سرکوب شده، خبرنگاران تهدید، بازداشت و شکنجه شده‌اند و جامعه مدنی عملاً تضعیف شده است. امضاکنندگان افغانستان را به «زندانی بزرگ» برای مردم، به‌ویژه زنان، تشبیه کرده‌اند.

در بخش دیگری از این قطعنامه، امضاکنندگان طالبان را گروهی سرکوبگر، ناقض حقوق بشر و فاقد هرگونه مشروعیت مردمی خوانده و هرگونه تلاش برای عادی‌سازی یا به‌رسمیت‌شناختن این گروه را محکوم کرده‌اند. آنان از جامعه جهانی، سازمان ملل متحد، دولت‌ها و نهادهای بین‌المللی خواسته‌اند سیاست سکوت، مماشات و تعامل بی‌نتیجه با طالبان را پایان دهند.

این قطعنامه همچنین خواستار به‌رسمیت‌شناختن آپارتاید جنسیتی به‌عنوان یک جنایت در حقوق بین‌الملل و پاسخگو ساختن عاملان آن شده است. امضاکنندگان از تمامی دولت‌ها خواسته‌اند از اخراج اجباری پناهجویان افغانستان به کشورهای ناامن خودداری کنند و از مدافعان حقوق بشر، زنان معترض، خبرنگاران و فعالان در معرض خطر، حمایت عملی به عمل آورند. آنان همچنین از جنبش‌های اعتراضی، نهادهای مدنی، رسانه‌ها و آزادی‌خواهان جهان خواسته‌اند صدای مردم افغانستان را زنده نگه دارند و اجازه ندهند جنایت‌های طالبان به فراموشی سپرده شود.

در این قطعنامه، سکوت، بی‌عملی و سیاست‌های دوگانه بخشی از جامعه جهانی در برابر رنج مردم افغانستان نیز محکوم شده است؛ چرا که به باور امضاکنندگان، این سکوت به تداوم نقض گسترده حقوق بشر، گسترش مصونیت عاملان جنایت و مشروعیت‌بخشی غیرمستقیم به طالبان انجامیده است.

این قطعنامه با تأکید بر ادامه مبارزه برای آزادی، عدالت و برابری پایان می‌یابد. امضاکنندگان تصریح کرده‌اند زنان و مردم افغانستان هرگز تسلیم استبداد، افراط‌گرایی و حذف نخواهند شد و صدای آزادی خاموش‌شدنی نیست.

این قطعنامه توسط هشت نهاد و جنبش مدنی امضا شده است که عبارت‌اند از: شبکه حرکت زنان، جنبش زنان عدالت‌خواه، جنبش فانوس آزادی زنان افغانستان، جنبش زنان پنجره امید، جنبش راه آزادی زنان افغانستان، سازمان اجتماعی روزنه امید، کانون آزادی افغانستان و زنان افغانستان برای برابری.