ندیم: مخالفان نظام طالبان «واجب‌القتل» هستند

ندامحمد ندیم، وزیر تحصیلات عالی طالبان، مخالفت با «نظام اسلامی» را ناروا دانسته و گفته است فردی که علیه این نظام «بغاوت» کند، «باغی» و «واجب‌القتل» است.

ندامحمد ندیم، وزیر تحصیلات عالی طالبان، روز شنبه، ۲۴ اسد، در مراسم فراغت دانشجویان دانشگاه پروان گفت مخالفت با آنچه او «نظام اسلامی» خواند، جایز نیست و فردی که علیه این نظام «بغاوت» کند، «باغی» و «واجب‌القتل» است.

او از شهروندان خواست از رژیم طالبان حمایت و از هبت‌الله آخوندزاده، رهبر این گروه، اطاعت کنند. ندیم قوانین و فرمان‌های طالبان را «هدایت خدا و پیامبر» خواند و اطاعت نکردن از رهبر طالبان را ناروا دانست.

اظهارات ندیم، در صورت عملی‌شدن چنین رویکردی، مخالفت سیاسی و مسالمت‌آمیز با طالبان را در معرض تهدیدهای شدید قرار می‌دهد و در شرایطی بیان شده که هم‌زمان فعالیت مخالفان مسلح این گروه در بخش‌هایی از افغانستان افزایش یافته است.

مراسم فراغت دانشجویان دانشگاه پروان هم‌زمان با برنامه‌های طالبان به مناسبت پنجمین سالگرد بازگشت این گروه به قدرت برگزار شد. بر بنیاد خبرنامه وزارت تحصیلات عالی طالبان، ۸۵۷ دانشجو از ۱۰ دانشکده دانشگاه پروان فارغ‌التحصیل شدند؛ اما دانشجویان دختر در میان فارغ‌التحصیلان حضور نداشتند.

ندیم در سخنرانی خود، نظام پیشین افغانستان را نظامی توصیف کرد که قوانین و اصول آن «نتیجه افکار مردم» بود و گفت در آن دوره «جهاد بر مسلمانان فرض عین بود». او همچنین مدعی شد افغانستان پس از سال‌ها مشکلات و ناآرامی بیرون شده و اصلاح، آبادانی و پیشرفت به زمان و صبر نیاز دارد.

با این حال، اظهارات ندیم در شرایطی مطرح شده که در بخش‌هایی از افغانستان درگیری‌های مسلحانه همچنان جریان دارد. در بدخشان، درگیری میان نیروهای طالبان و افراد وابسته به جمعه خان فاتح در ولسوالی نسی وارد روزهای متوالی شده و منابع محلی از تشدید وضعیت امنیتی و قطع کامل ارتباطات مخابراتی در این ولسوالی خبر داده‌اند.

در همین درگیری‌ها، منابع محلی گفته‌اند که یک چرخ‌بال نظامی طالبان در ۱۳ آگست در نسی سقوط کرده و مدعی شده‌اند که این چرخ‌بال هدف تیراندازی نیروهای وابسته به فاتح قرار گرفته است؛ با این حال، علت سقوط و تلفات احتمالی آن از سوی منابع مستقل به‌طور قطعی تأیید نشده است.

هم‌زمان، گزارش‌ها از افزایش حملات علیه مقام‌ها و نیروهای طالبان در شمال‌شرق افغانستان حکایت دارد. در تازه‌ترین موارد، حبیب‌الرحمان منصور، شهردار طالبان در فیض‌آباد، در انفجار موتر کشته شد؛ این رویداد پس از کشته‌شدن ذبیح‌الله امیری، رئیس اطلاعات و فرهنگ طالبان در بدخشان، رخ داد.

در نسی نیز گزارش شده است که در درگیری‌های اخیر دست‌کم پنج عضو طالبان کشته و ۱۶ نفر زخمی شده‌اند و پنج عضو دیگر این گروه ناپدید شده‌اند. همچنین، جبهه‌های مخالف طالبان در هفته‌های اخیر از حملات متعدد علیه مواضع این گروه در چندین ولایت خبر داده‌اند.

در چنین شرایطی، استفاده از تعابیری مانند «باغی» و «واجب‌القتل» درباره مخالفان، فراتر از یک موضع‌گیری نظری درباره نظام سیاسی است و می‌تواند در فضای امنیتی کنونی، نگرانی‌ها درباره برخورد با مخالفان سیاسی و مسلح و حتی شهروندانی را که با سیاست‌های طالبان مخالفت می‌کنند، افزایش دهد.

در چنین شرایطی، برچسب‌زدن مخالفان به عنوان «باغی» و صدور حکم «واجب‌القتل» نمی‌تواند جای پاسخ‌گویی سیاسی و پذیرش حق مخالفت را بگیرد. استمرار درگیری‌ها در بدخشان و حملات اخیر علیه نیروها و مقام‌های طالبان نیز نشان می‌دهد که نارضایتی و مقاومت در برابر رژیم طالبان تشدید یافته است.

حق مردم افغانستان برای مخالفت با یک نظام سیاسی، مطالبه آزادی، عدالت و مشارکت در تعیین سرنوشت کشور، نباید با تهدید به مرگ پاسخ داده شود. آینده افغانستان زمانی می‌تواند به ثبات واقعی برسد که مخالفت سیاسی جرم تلقی نشود و هیچ فرد یا گروهی خود را مالک انحصاری کشور و حق تعیین سرنوشت مردم نداند.