ممنوعیت موبایل هوشمند در دانشگاه تعلیم و تربیه

دانشجویان دانشگاه تعلیم و تربیه می‌گویند این نهاد آموزشی، آوردن موبایل‌های هوشمند را ممنوع کرده و کسانی که گوشی همراه می‌آورند، باید آن را در دروازه ورودی تحویل داده و ده افغانی بپردازند. مشخص نیست این مقرره بخشی از سیاست کلی وزارت تحصیلات عالی طالبان است یا تصمیمی مختص همین دانشگاه.

دانشجویان دانشگاه تعلیم و تربیه می‌گویند این نهاد آموزشی، آوردن موبایل‌های هوشمند به داخل دانشگاه را ممنوع کرده است؛ مقرره‌ای که مشخص نیست بخشی از یک سیاست کلی وزارت تحصیلات عالی طالبان است یا تصمیمی مختص همین دانشگاه. این دانشجویان می‌گویند ناچارند روزانه گوشی خود را در خانه بگذارند تا اجازه ورود به دانشگاه را داشته باشند.

شماری از دانشجویان دانشگاه تعلیم و تربیه از قوانین تازه این دانشگاه شکایت دارند. به گفته آنان، آوردن موبایل هوشمند به‌طور کامل ممنوع شده و این وضعیت زندگی روزمره آنان را با دشواری روبه‌رو کرده است.

این دانشجویان می‌گویند برای اینکه اجازه ورود به محوطه دانشگاه را داشته باشند، ناگزیرند در طول روز، موبایل هوشمند خود را همراه نداشته باشند. به گفته آنان، این وضعیت ارتباط با خانواده، هماهنگی کارهای روزمره و دسترسی به منابع آموزشی آنلاین را دشوار کرده است.

یکی از دانشجویان این دانشگاه، که با نام مستعار «حامد» با خبرگزاری شانا صحبت کرد، گفت کسانی که با وجود این ممنوعیت، موبایل هوشمند خود را همراه می‌آورند، در دروازه ورودی دانشگاه مجبورند گوشی خود را به نیروهای طالبان تحویل دهند. به گفته او، این افراد در بدل تحویل موبایل خود نیز باید مبلغ ده افغانی بپردازند.

به گفته دانشجویان، نبود دسترسی به موبایل هوشمند در طول روز، در شرایط اضطراری نیز می‌تواند مشکل‌ساز باشد؛ به‌ویژه برای کسانی که از مناطق دورتر به دانشگاه رفت‌وآمد دارند.

تاکنون روشن نیست که آیا این ممنوعیت، بخشی از یک فرمان یا مقرره عمومی وزارت تحصیلات عالی طالبان است، یا تصمیمی است که تنها مسئولان دانشگاه تعلیم و تربیه به‌صورت مستقل اتخاذ کرده‌اند.

سابقه محدودیت‌های مشابه طالبان بر گوشی‌های هوشمند

این محدودیت در حالی گزارش می‌شود که طالبان پیش‌تر نیز محدودیت‌های مشابهی بر استفاده از گوشی‌های هوشمند در نهادهای مختلف اعمال کرده است.

بر اساس دستورالعملی که هبت‌الله آخوندزاده، رهبر طالبان، صادر کرده، استفاده از تلفن‌های هوشمند برای مقام‌های عالی‌رتبه و پایین‌رتبه، جنگ‌جویان عمومی و کارکنان خدماتی طالبان در سراسر افغانستان ممنوع شده است.

بر اساس این دستور، در صورت سرپیچی، تلفن همراه فرد شکسته شده و مطابق آنچه طالبان «مجازات قانونی و شرعی» می‌خواند، با متخلف برخورد می‌شود؛ مگر آنکه معافیتی با حکم کتبی خود رهبر طالبان صادر شده باشد.

وزارت داخله طالبان نیز با هماهنگی دادگاه عالی این گروه، دستور اجرای این ممنوعیت را به ولایت‌های مختلف کشور ابلاغ کرده است. کارمندان دولتی زیر کنترل طالبان پیش‌تر به رسانه‌ها گفته بودند این محدودیت‌ها ناشی از نگرانی طالبان از سترش آگاهی عمومی و شکل‌گیری اعتراضات مردمی از طریق شبکه‌های اجتماعی است.

یک پژوهشگر امنیتی که مایل به انتشار نامش نبود، پیش‌تر در گفت‌وگو با رسانه‌ها گفته بود ممنوعیت تلفن‌های هوشمند در ادارات طالبان، می‌تواند مقدمه‌ای برای گسترش این محدودیت در سطح عمومی‌تر کشور باشد. به گفته این پژوهشگر، رویکرد طالبان به‌گونه‌ای است که ترجیح می‌دهند حتی اگر منفور شوند، ترس از آنان در جامعه حاکم باقی بماند.

دیدگاه یک کارشناس درباره محدودیت در دانشگاه تعلیم و تربیه

یک کارشناس حوزه آموزش عالی که با نام مستعار «امینی» با شانا گفت‌وگو کرد، گفت صرف‌نظر از اینکه این محدودیت مقرره‌ای عمومی باشد یا تصمیمی محلی، این نوع اقدامات را می‌توان در امتداد همان سیاست گسترده‌تر طالبان برای کنترل جریان اطلاعات در نهادهای دولتی و آموزشی افغانستان ارزیابی کرد.

به گفته این کارشناس، ممنوعیت موبایل هوشمند در دانشگاه‌ها، فراتر از یک مقرره انضباطی ساده، می‌تواند ابزاری برای محدودسازی دسترسی دانشجویان به اخبار، شبکه‌های اجتماعی و منابع آموزشی مستقل از نظارت طالبان باشد.

این کارشناس افزود که دریافت مبلغ ده افغانی در ازای تحویل هر موبایل، در صورتی که رویه‌ای تکرارشونده و سازمان‌یافته باشد، می‌تواند به یک منبع درآمد غیررسمی برای نیروهای مستقر در دروازه‌های ورودی دانشگاه بدل شود؛ موضوعی که به گفته او، نیاز به شفافیت و پاسخگویی دارد.

این محدودیت تازه، در حالی گزارش می‌شود که پنج سال از بازگشت طالبان به قدرت می‌گذرد و در تمامی این مدت، دختران و زنان افغانستان از حق تحصیل در دانشگاه‌ها و مکاتب بالاتر از صنف ششم محروم مانده‌اند. طالبان در دسامبر ۲۰۲۲ تحصیل زنان در دانشگاه‌ها را به‌طور کامل ممنوع اعلام کرد؛ ممنوعیتی که همچنان پابرجاست.

📢 وقتی صدای افغانستان خاموش شود، تاریخ خاموش می‌ماند…

خبرگزاری شانا؛ صدای افغانستان

ما را دنبال کنید:

نویسنده مطلب
حامد رهگذر
حامد رهگذر خبرنگار، گزارشگر

حامد رهگذر (نام مستعار) خبرنگار و فعال رسانه‌ای است که به دلایل امنیتی و به‌دلیل حضور در داخل افغانستان، با نام رسانه‌ای فعالیت می‌کند. او دوره آموزشی روزنامه‌نگاری را گذرانده…

ادامه بیوگرافی و مطالب نویسنده