نام کاربری یا نشانی ایمیل
رمز عبور
مرا به خاطر بسپار
یافتههای نظرسنجی جامع خبرگزاری سلاموطندار که با مشارکت ۱۸۰۰ پاسخدهنده مستقیم و پوشش ۱۵ هزار شهروند در ۲۰ ناحیه کابل انجام شده، از وضعیت ناتوانکننده دسترسی به آب پرده برمیدارد. این پژوهش نشان میدهد که پایتخت با بحرانی چندلایه روبروست که در آن ۹۲.۳ درصد مردم کاهش شدید منابع آب را در پنج سال اخیر با گوشت و پوست خود لمس کردهاند.
هدف از این پژوهش میدانی، دریافت پاسخ به پرسشهایی درباره پایداری دسترسی به آب، هزینههای اقتصادی تحمیلی بر خانوارها و پیامدهای اجتماعی این بحران است. کابل با جمعیتی بالغ بر ۶ میلیون نفر و رشد سالانه ۳.۵ درصد، اکنون با چالشی دستوپنجه نرم میکند که در آن ۶۲.۲ درصد مردم گزارش میدهند سطح آب زیرزمینی بیش از ۴۰ متر فروکش کرده است. این نظرسنجی بر خلأ دادههای میدانی متمرکز شده تا تصویری شفاف از میزان درآمد شهروندان در برابر هزینههای سنگین تأمین آب ارائه کند.
این تحقیق به روش نظرسنجی مقطعی و با رویکرد کمی انجام شده است. جامعه هدف، شهروندان بالای ۱۸ سال ساکن در ۲۰ ناحیه شهرداری کابل بودهاند که با روش نمونهگیری خوشهای چندمرحلهای انتخاب شدند.
از نظر مردمشناسی، ۹۵.۱ درصد شرکتکنندگان مرد و ۴.۹ درصد زن بودهاند که اکثریت آنان (۵۵.۸ درصد) در خانوادههای پرجمعیت ۵ تا ۱۰ نفره زندگی میکنند. همچنین یافتهها نشان میدهد که ۳۹.۶ درصد پاسخدهندگان فاقد سواد هستند که این موضوع خود یکی از چالشهای انجام پژوهشهای میدانی بوده است.
یافتههای مالی نظرسنجی سلاموطندار تکاندهنده است؛ ۶۳.۱ درصد پاسخدهندگان درآمدی کمتر از ۱۵ هزار افغانی در ماه دارند، در حالی که ۵۳.۳ درصد آنان ناچارند ماهانه بین ۵۰۰ تا ۸۰۰ افغانی و ۲.۱ درصد حتی بیش از ۳۰۰۰ افغانی برای تأمین آب بپردازند.
در صورت افزایش مجدد هزینهها، ۶۲.۴ درصد اشتراککنندگان صراحتاً اعلام کردهاند که توان پرداخت نخواهند داشت. همچنین در زمینه خدماترسانی، ۵۶.۷ درصد مردم به شرکتهای خصوصی وابستهاند و تنها ۱۰.۵ درصد تحت پوشش شبکههای دولتی قرار دارند؛ این در حالی است که ۷۱.۸ درصد مردم معتقدند حکومت هیچ نظارتی بر عملکرد و قیمتگذاری این شرکتها ندارد.
پیش از این، مؤسسه Mercy Corps در سال ۲۰۲۵ گزارش داده بود که نیمی از چاههای کابل خشک شدهاند. همچنین اندیشکده «شبکه تحلیلگران افغانستان» هشدار داده بود که کابل به دلیل برداشت بیرویه و تغییرات اقلیمی، ممکن است تا سال ۲۰۳۰ تمامی منابع زیرزمینی خود را از دست بدهد. نظرسنجی فعلی سلاموطندار با هدف بهروزرسانی این دادهها، نشان میدهد که کابل اکنون در آستانه یک انفجار اجتماعی ناشی از عطش قرار دارد.
پژوهشگران سلاموطندار در جریان این کار با چالشهای بزرگی روبرو بودهاند؛ از جمله «دستورنامههای نانوشته نهادهای امنیتی رژیم طالبان» که هماهنگی برای اقدامات میدانی را زمانگیر و مختل میکرد. همچنین «بیاعتمادی ساختاری» شهروندان به تأثیر این پژوهشها بر سیاستگذاری، مانع دیگری بر سر راه جمعآوری دقیق دادهها بوده است. با این حال، ۲۶.۷ درصد مردم از کیفیت بسیار پایین آب شکایت داشته و آن را بدون تصفیه، غیرقابل شرب دانستهاند.
بحران آب در افغانستان تحت کنترل طالبان، فراتر از یک معضل زیستمحیطی، به بنبستی معیشتی بدل شده که تداوم آن در سایه نبود مدیریت دولتی، ثبات زندگی در پایتخت را با خطر جدی روبرو میکند.
منابع محلی در قندهار از قتل مرموز جوانی ۲۸ ساله به نام عطامحمد در ناحیه دوم این شهر خبر دادند. وی که روز پنجشنبه در مقابل خانهاش هدف حمله با چاقو قرار گرفته بود، روز جمعه در شفاخانه جان باخت. مقامات رژیم طالبان تاکنون واکنشی به این حادثه نشان ندادهاند که این امر نگرانیها از افزایش ناامنیهای شهری را تشدید کرده است.
عنوانی که جامعه به یک مرگ خشونتبار اختصاص میدهد، لزوماً تابعی از احکام رسمی یا باورهای دینی نیست. در جغرافیایی که قدرت همواره با حذف و خشونت گره خورده، واکاوی مرگ دکتر نجیبالله و تبدیل شدن او به یک نماد اخلاقی، نیازمند بازخوانی دقیقِ نسبت میان کارنامه امنیتی، سیاست آشتی ملی و پیامدهای فروپاشی نظم سیاسی است.
در پی قتل هدفمند سه تن از پیروان مذهب اسماعیلیه در بدخشان و تخار و بازداشت جمعی از پیروان مذهب جعفری در کابل توسط وزیر عدلیه رژیم طالبان، نگرانیها از تشدید برخورد با اقلیتهای مذهبی بالا گرفته است. این حوادث که آخرین مورد آن شام ۱۲ جدی رخ داد، نشاندهنده ناتوانی یا بیمیلی رژیم در تأمین امنیت پیروان سایر مذاهب است.
ریاست امر به معروف رژیم طالبان در تخار با احضار ۳۷ تن از اساتید دانشگاه، آنان را ملزم به رعایت معیارهای ظاهری و گذاشتن ریش مطابق با سنت کرد. در این نشست که با حضور رئیس دانشگاه برگزار شد، از اساتید تعهد کتبی اخذ گردید که دستورات این اداره را اجرا کنند. برخی اساتید این رویکرد را مانع تمرکز بر فعالیتهای علمی میدانند.