نام کاربری یا نشانی ایمیل
رمز عبور
مرا به خاطر بسپار
ذبیحالله مجاهد، سخنگوی رژیم طالبان، در اظهارنظری بیسابقه از ارائه پاسخ روشن درباره تداوم ممنوعیت آموزش دختران خودداری کرد و این موضوع را برای خود نیز «دشوار» خواند. این اعتراف در حالی صورت میگیرد که نظام آموزشی افغانستان تحت تسلط این رژیم با بحران فروپاشی ساختاری و حذف مضامین مدرن روبروست.
اظهارات اخیر مجاهد نشاندهنده وجود لایههای پنهان تصمیمگیری و بنبست درونی در بدنه رژیم طالبان پیرامون حق آموزش زنان است.
ذبیحالله مجاهد در گفتگو با تلویزیون «پیام افغان» در پاسخ به پرسشی درباره زمان بازگشایی مکاتب دخترانه گفت: «این بخش برای من هم مشکل است، چیزی زیاد گفته نمیتوانم.» این سکوت معنادار در حالی است که بیش از چهار سال از محرومیت دختران بالاتر از صنف ششم و بیش از سه سال از بستن درهای دانشگاهها میگذرد.
همزمان با این بنبست، شهروندان نسبت به تغییرات گسترده در نصاب آموزشی مکاتب پسرانه ابراز نگرانی میکنند. رژیم طالبان با حذف مضامین علمی و جایگزینی آنها با روشهای آموزشی خاص، عملاً نظام تحصیلی را از استانداردهای جهانی تهی کرده است. دیدبان حقوق بشر پیش از این هشدار داده بود که ممنوعیت آموزش دختران تنها بخشی از یک نقشه بزرگتر برای تخریب کامل سیستم معارف است.
هیدربار، معاون بخش زنان دیدبان حقوق بشر، با انتقاد شدید از سیاستهای رژیم فعلی تأکید کرد که اقداماتی چون «اخراج معلمان واجد شرایط و حذف مضامین غیردینی»، آسیبهای جبرانناپذیری به آینده کشور وارد کرده است. به گفته او، این سیاستها نه تنها حق آموزش دختران را سلب کرده، بلکه کیفیت آموزش را برای پسران نیز به شدت کاهش داده و زیربنای توسعه انسانی را تضعیف کرده است.
از زمان بازگشت رژیم طالبان به قدرت در اسد ۱۴۰۰، آموزش زنان به یکی از اصلیترین ابزارهای فشار سیاسی و ایدیولوژیک تبدیل شده است. علیرغم وعدههای اولیه مبنی بر تغییر رویکرد نسبت به دهه نود میلادی، این رژیم گامبهگام محدودیتها را افزایش داد. در حال حاضر افغانستان تنها کشور در جهان است که در آن آموزش دختران به طور رسمی ممنوع است؛ وضعیتی که با انتقادات تند کشورهای اسلامی و نهادهای حقوق بشری روبرو شده اما تغییری در موضع رهبری این رژیم در قندهار ایجاد نکرده است.
اعتراف سخنگوی رژیم به «مشکل بودن» توضیح این وضعیت، عملاً تایید میکند که موضوع آموزش دختران فراتر از یک چالش اداری، به یک گره کور سیاسی تبدیل شده است. تداوم این روند نهتنها نیمی از پیکر جامعه را از سواد محروم میکند، بلکه با ایدیولوژیک کردن معارف، افغانستان تحت کنترل رژیم طالبان را با خطر بازگشت به عصر انزوای مطلق علمی روبرو میسازد.
فعالان حقوق بشر و جنبشهای اعتراضی افغانستان کارزاری یکهفتهای را برای مبارزه همزمان با آپارتاید جنسیتی علیه زنان و آپارتاید زبانی علیه فارسیدری آغاز کردند. این کارزار با تأکید بر همافزایی این دو جنایت توسط رژیم طالبان، از جامعه جهانی و سازمان ملل میخواهد تا با فشار مؤثر، این رژیم را در قبال جنایات ضدبشری پاسخگو سازند.
رژیم طالبان با ممنوعیت نشر تصاویر موجودات زنده در ولایت کاپیسا، فعالیت تصویری تلویزیون ملی این ولایت را متوقف و آن را به رادیو تبدیل کرد. این محدودیت که بر اساس ماده ۱۷ قانون امر به معروف اجرا میشود، تاکنون در ۲۷ ولایت افغانستان عملی شده و باعث ایجاد خفقان رسانهای و محدودیت شدید در دسترسی شهروندان به اطلاعات دیداری شده است.
محرومیت سیستماتیک دختران از تحصیل توسط گروه طالبان، فراتر از یک بحران حقوقبشری، زیرساختهای امنیتی و اقتصادی افغانستان را هدف قرار داده است. این نوشتار تبیین میکند که چگونه حذف زنان از چرخه دانش و اشتغال، با فلج کردن معیشت خانوادهها و جایگزینی مکاتب با مراکز ترویج تندروی، بستری ایدهآل برای تأمین نیروی انسانی گروههای تروریستی و تهدید ثبات جهانی فراهم آورده است.
جبهه مقاومت ملی افغانستان با انتشار بیانیهای، رژیم طالبان را به بیحرمتی به پیکر یکی از نیروهای خود به نام شهید ظفر متهم کرد. این جبهه با «جنایت جنگی» خواندن این اقدام، از جامعه جهانی خواست تا این رفتار ضدانسانی را محکوم کنند. در اعلامیه تأکید شده است که چنین اعمالی نشاندهنده سقوط اخلاقی و شکست مشروعیت رژیم فعلی است.