نام کاربری یا نشانی ایمیل
رمز عبور
مرا به خاطر بسپار
شامگاه پنجم فبروری شهر لندن شاهد رویدادی فرهنگی و حقوقی با طعم عدالتخواهی بود. «بنیاد مولانا جلالالدین محمد بلخی» در این برنامه از کتاب ارزشمند «عدالت ترمیمی در افغانستان؛ تحلیل مفهومی و کاربردی در بستر حقوقی و اجتماعی کشور» نوشته ثناءالله ادیب رونمایی کرد. در روزگاری که نظام عدلی افغانستان تحت سلطه رژیم طالبان دچار بحران مشروعیت و گسست شده است، این اثر با رویکردی بومی و علمی، دریچهای نو به سوی حل منازعات و بازسازی اعتماد اجتماعی در جامعهای زخمخورده از جنگ میگشاید.
این برنامه با گردانندگی روحالله حمید و حضور چهرههای برجسته علمی و فرهنگی همچون دکتر محمدامین احمدی، دکتر محمدعارف احمدی، استاد دستگیر نایل و ماهده مبین، وکیل دادگستری در بریتانیا برگزار شد. سخنرانان در این نشست، کتاب عدالت ترمیمی را نهتنها یک اثر پژوهشی، بلکه پاسخی بهموقع به نیازهای حقوقی افغانستان پسامنازعه توصیف کردند.
این اثر در پنج فصل و بیش از ۳۲۰ صفحه، به واکاوی ریشههای عدالت ترمیمی در آموزههای اسلامی و سنتهای محلی اقوام مختلف افغانستان – از اوزبیکها و ترکمنها تا نورستانیها و پشهایها – میپردازد.
یکی از محورهای اصلی بحث در این رونمایی، «بومیسازی عدالت» بود. نویسنده در این کتاب تبیین میکند که عدالت ترمیمی، برخلاف تصور رایج، یک واردات غربی نیست؛ بلکه در عمق ساختارهای اجتماعی افغانستان مانند جرگهها، شوراها و میانجیگریهای محلی ریشه دارد. این کتاب بهجای تمرکز صرف بر مجازات، بر ترمیم آسیب، جبران خسارت و بازگشت قربانی از حاشیه به متن تاکید ورزیده و عدالت جزایی کلاسیک را در شرایط کنونی افغانستان ناکارآمد توصیف میکند.
با این حال، منتقدان و سخنرانان در کنار تمجید از ساختار استاندارد و زبان حقوقی رسای کتاب، به لزوم احتیاط در قبال «رمانتیکسازی سنتها» نیز اشاره کردند. در بخشی از نقدها مطرح شد که نباید زیر نام جذاب عدالت ترمیمی، به برخی سنتهای ناعادلانه یا ساختارهای قدرت که موجب حذف عدالت رسمی میشوند، رسمیت بخشید. همچنین بحث پیرامون امکانپذیری این نوع عدالت در پروندههای سنگین حقوق بشری و جنایات سازمانیافته، از مباحث چالشبرانگیز این نشست بود.
در پایان، ثناءالله ادیب، نویسنده کتاب، ضمن پاسخ به پرسشهای اشتراککنندگان، ابراز امیدواری کرد که این اثر بتواند در دوران خفقان و استبداد، زمینهساز گفتوگوهای عمیقتر درباره آینده عدالت در افغانستان باشد. این محفل با تاکید بر اینکه عدالت واقعی باید در وجدان جمعی و رابطههای اجتماعی بازتعریف شود، به کار خود پایان داد.
ما را دنبال کنید:
تلگرام | فیسبوک | واتسآپ | یوتیوب |صفحه هنر و ادبیات | اینستاگرام
ارسال دیدگاه