نام کاربری یا نشانی ایمیل
رمز عبور
مرا به خاطر بسپار
افتتاح نخستین شفاخانه تخصصی تشخیص و درمان سرطان در کابل، بار دیگر پرده از سیاستهای جنجالی رژیم طالبان در زمینه حذف سیستماتیک زبان فارسی از نهادهای عمومی برداشت.
تصاویر منتشر شده از لوحه رسمی این شفاخانه ملی نشان میدهد که برخلاف رویههای معمول دیپلماتیک و اداری در افغانستان که همواره بر دوزبانگی (فارسی-پشتو) استوار بود، زبان فارسی به طور کامل از این لوحه حذف شده است. این اقدام که تنها با درج متون به زبانهای پشتو و انگلیسی صورت گرفته، در ادامه سلسله اقدامات رژیم طالبان برای تکزبانه کردن محیطهای آکادمیک و درمانی در پایتخت ارزیابی میشود. تحلیلگران بر این باورند که این تغییر هویت بصری در نهادهای صحی، بخشی از استراتژی کلان این گروه برای دگرگونی ساختار فرهنگی و اداری کشور است.
این شفاخانه ۷۰ تختخوابی که با حمایت مالی اتحادیه اروپا و نظارت سازمان جهانی بهداشت (WHO) تجهیز شده است، خدماتی حیاتی شامل شیمیدرمانی، جراحیهای تخصصی سرطان، رادیولوژی و آزمایشگاههای پیشرفته را ارائه میدهد. افتتاح این مرکز در شرایطی صورت میگیرد که سالانه هزاران شهروند مجبور بودند برای دسترسی به درمانهای ابتدایی سرطان، با تحمل هزینههای گزاف و دشواریهای اخذ ویزا به کشورهای ایران و پاکستان سفر کنند.
در مراسم گشایش این مرکز، نور جلال جلالی، وزیر صحت عامه رژیم طالبان، از دریافت ۱۰ تُن داروی ضدسرطان به ارزش تقریبی یک میلیون دالر از سوی کشور هند خبر داد. این موضوع نشاندهنده آن است که با وجود تنشهای سیاسی، رژیم کابل همچنان برای بقای سیستم صحی خود به کمکهای منطقهای بهویژه از سوی دهلینو و بروکسل وابسته است. همچنین وعده تجهیز بخش رادیوتراپی توسط شرکای بینالمللی، از نیاز مبرم این رژیم به تعاملات ابزاری با جهان پرده برمیدارد.
اگرچه افتتاح فیزیکی شفاخانه گامی رو به جلو محسوب میشود، اما کارشناسان حوزه صحت در کابل هشدار میدهند که حذف زبان فارسی از محیطهای علمی و درمانی، در کنار چالشهای معیشتی، میتواند به موج مهاجرت پزشکان متخصص دامن بزند. در حالی که رژیم طالبان بر «خوداتکایی» تأکید دارد، واقعیتهای موجود نشان میدهد که پایداری این خدمات بدون حضور کادر متخصص فارسیزبان و حمایت مداوم مالی خارجی، با تردیدهای جدی روبروست.
فعالان حقوق بشر و جنبشهای اعتراضی افغانستان کارزاری یکهفتهای را برای مبارزه همزمان با آپارتاید جنسیتی علیه زنان و آپارتاید زبانی علیه فارسیدری آغاز کردند. این کارزار با تأکید بر همافزایی این دو جنایت توسط رژیم طالبان، از جامعه جهانی و سازمان ملل میخواهد تا با فشار مؤثر، این رژیم را در قبال جنایات ضدبشری پاسخگو سازند.
ذبیحالله مجاهد، سخنگوی رژیم طالبان، در گفتگویی اعتراف کرد که توضیح درباره بسته ماندن مکاتب دخترانه برای او نیز دشوار است. در همین حال، دیدبان حقوق بشر نسبت به تخریب نظاممند سیستم آموزشی افغانستان از طریق حذف مضامین علمی و اخراج معلمان واجد شرایط هشدار داد. این نهاد تأکید کرد که سیاستهای رژیم فعلی، زیربنای توسعه انسانی کشور را به شدت تضعیف کرده است.
رژیم طالبان با ممنوعیت نشر تصاویر موجودات زنده در ولایت کاپیسا، فعالیت تصویری تلویزیون ملی این ولایت را متوقف و آن را به رادیو تبدیل کرد. این محدودیت که بر اساس ماده ۱۷ قانون امر به معروف اجرا میشود، تاکنون در ۲۷ ولایت افغانستان عملی شده و باعث ایجاد خفقان رسانهای و محدودیت شدید در دسترسی شهروندان به اطلاعات دیداری شده است.
فعالان حقوق بشر و فرهنگیان در نامهای به سازمان ملل، نسبت به «آپارتاید زبانی» علیه فارسی دری توسط رژیم طالبان هشدار دادند. این نامه با انتقاد از حذف سیستماتیک فارسی از عرصههای اداری و آموزشی، خواهان آغاز تحقیقات مستقل بینالمللی و پاسخگوسازی رهبران این گروه شد. آنها این اقدامات را جنایت علیه بشریت و تهدیدی برای هویت فرهنگی میدانند.