سانسور گسترده اینترنت در افغانستان؛ دسترسی به شبکه‌های اجتماعی قطع شد

سازمان ناظر اینترنت «نت‌بلاکس» اعلام کرده که در تاریخ ۷ تا ۸ اکتبر ۲۰۲۵، دسترسی کاربران افغانستان به شبکه‌های اجتماعی محبوب از جمله فیسبوک، اینستاگرام، تیک‌تاک و اسنپ‌چت با اختلال گسترده یا قطع کامل مواجه شده است. این اقدام پس از قطع سراسری اینترنت در هفته قبل و در ادامه محدودیت‌های طالبان بر جریان اطلاعات صورت گرفته است.

گزارش نت‌بلاکس نشان می‌دهد که شرکت‌های ارائه‌دهنده خدمات اینترنتی شامل افغان‌وایرلس، روشن، وسترن تلکام، افغان‌تلیکام و حق‌نت دسترسی به بخش‌های مختلف شبکه‌های اجتماعی را به‌طور کامل مسدود کرده‌اند.

تنها در برخی مناطق و از طریق وسترن تلکام، دسترسی محدود ۹ تا ۱۰ درصدی ثبت شد. کاربران و رسانه‌های محلی نیز این محدودیت‌ها را تایید کرده‌اند و آن را بخشی از سلسله اقدامات سانسور اینترنتی طالبان می‌دانند.

سازمان خبرنگاران افغانستان با هشدار درباره پیامدهای این اقدامات اعلام کرده که محدودیت‌ها باعث مسدود شدن رسانه‌های مستقل، افزایش سانسور، انتشار شایعات و تمرکز انحصاری جریان اطلاعات شده است.

سمیه ولیزاده، مسئول کمیته ارتباطات این سازمان، تأکید کرده که قطع شبکه‌های اجتماعی مردم را از محتوای فرهنگی، موسیقی و تفکر انتقادی دور نگه می‌دارد و آنان را در انزوای ایدئولوژیک قرار می‌دهد.

این اقدامات در پی قطع سراسری اینترنت از ۷ تا ۹ میزان ۱۴۰۴ اعمال شده است که بیش از ۴۳ میلیون نفر را از خدمات اینترنتی محروم کرد و مشکلات جدی در بخش‌های اقتصادی، آموزشی و اجتماعی ایجاد کرد.

کارشناسان هشدار می‌دهند که ادامه این روند می‌تواند پیامدهای بلندمدت برای آزادی بیان، اطلاع‌رسانی و حقوق دیجیتال در افغانستان به همراه داشته باشد.

قطع و محدودیت اینترنت و شبکه‌های اجتماعی در افغانستان، نه تنها دسترسی به اطلاعات مستقل را محدود کرده، بلکه زندگی روزمره، آموزش و تعاملات فرهنگی مردم را تحت تاثیر قرار داده است. نهادهای مدنی و بین‌المللی بر ضرورت نظارت و اقدام فوری برای حفاظت از حقوق دیجیتال و آزادی بیان تاکید دارند.